سيد جلال مصطفوى كاشانى

240

مجموعه آثار دكتر سيد جلال مصطفوى كاشانى ( فارسى )

كه زنان باردار مىخوردند و ايجاد نقص خلقت در جنين مىكرد و همين چند سال پيش با سروصداى زياد از كليه داروخانه‌ها جمع‌آورى و مصرف آن در كليهء محافل پزشكى دنيا تحريم شد - ، از همهء اين‌ها و داروهاى بسيارى نظير اين‌ها ، در لابه‌لاى انبوه داروهاى مورد مصرف امروزى بحث مىكند و فرمول و مشخصات آن‌ها و مقدار مصرف آن‌ها را نيز مىنويسد . از اين مقوله است گياهان دارويى كه گرچه كاملا مفيدند ولى عملا از كادر پزشكى و داروسازى خارج شده ، نه پزشك آن‌ها را در نسخه تجويز مىكند و نه در داروخانه‌ها وجود دارد ، اين است كه آن‌ها را به اجمال و بارىبه‌هرجهت ، بدون اينكه بحثى از خصوصيات آن‌ها بكند شرح داده و در مواردى فقط نامشان را در جدول‌هايى درج كرده است و شايد به علت همين شرح ندادن خواص است كه هيچ طبيبى هم آن‌ها را تجويز نمىكند ، زيرا اگر آثار فارماكوديناميك و خواص درمان‌بخش آن‌ها با دقت شرح داده مىشد ، به‌طور مسلّم ، توجه عده‌اى از پزشكان و داروسازان را به خود جلب مىكرد و لااقل ، چندتايى از آن‌ها ، به‌طور معمول ، مانند اسپسياليته‌ها مصرف مىشد ، ولى چون چنين نيست و هيچ‌يك از پزشكان از خواص درمان‌بخش گياهان دارويى آگاهى ندارند ، به‌هيچ‌وجه ، به تجويز آن‌ها نمىپردازند . واقعا كدام طبيب است كه امروزه در بالين بيمار به عنوان مدر ، گل آفتاب‌گردان يا ميوهء عرعر تجويز كند و كدام داروخانه است كه اين‌ها را داشته باشد . به‌هرحال ، چون مصرف گياهان دارويى به‌طور كلى از بين رفته است ، به‌تدريج ، در كتاب‌هاى كلاسيك كه در دانشكده‌هاى پزشكى اروپا و آمريكا تدريس مىشود ، خيلى مختصرتر از كتاب فارماكولوژى ، تأليف رنه هازار چاپ 1953 ، كه در دانشكده‌هاى پزشكى كشورهاى فرانسوى زبان تدريس مىشود ، در صفحهء 117 ، داروهاى مدر را طبقه‌بندى كرده است و در نخستين رده كه مدرهاى آب را شرح مىدهد ، چنين مىنويسد : علاوه بر آب معمولى و آب‌هاى معدنى ، جوشانده‌ها نيز در رديف مدرهاى آب قرار گرفته‌اند كه اصولا به علت آب موجود در آن‌ها و به‌طور فرعى ، به علت وجود بعضى مواد از قبيل املاح